Reklam
Reklam

ÇEVRE MAHALLELERDE SOSYO-EKONOMİK KIRILGANLIK YÜKSEK

ÇEVRE MAHALLELERDE SOSYO-EKONOMİK KIRILGANLIK YÜKSEK
  • 18.11.2020

İBB İştiraklerinden Bimtaş’ın yürüttüğü, “Covid-19 İle Mücadele Kapsamında “İstanbul Kırılganlık Haritası” projesinin sonuçları yayınlandı. Sosyo-ekonomik kırılganlığın, kırsal mahallelerde kent merkezindeki mahallelere göre daha yüksek olduğu görüldü.

Ulaşıma bağlı kırılganlık endeksinin sonuçlarına göre, İstanbul’un E-5, E-80 gibi ana ulaşım akslarında ve metro hatlarının geçtiği mahallelerde risk daha yüksek çıktı. Kentsel yoğunluğa bağlı riskin en yüksek olduğu mahalle Başakşehir Ziya Gökalp; mekânsal yayılma riskine bağlı kırılganlığın en yüksek olduğu mahalle ise Zeytinburnu Beştelsiz oldu.

İstanbul Kalkınma Ajansı tarafından desteklenen ve İBB iştiraklerinden BİMTAŞ’ın yürüttüğü “COVID-19 ile Mücadele Kapsamında İstanbul Kırılganlık Haritası” projesi sonuçlandı. Proje kapsamında, İBB İstanbul İstatistik Ofisi, 961 mahalleden toplanan verileri derleyerek mahallelerin sosyo-ekonomik durumundan ulaşım bağlantılarına, kentsel yoğunluktan demografik yapısına kadar özelliklerini inceledi. Dört ana başlık ve yirmi iki alt başlık halinde haritalar oluşturuldu. Haritaların oluşturulması için kullanılan alt başlıklar eşit ağırlıklı endeks modeli ile hesaplanıp ana başlıkların oluşmasına katkı sağladı. Ayrıca alt başlıklar da kendi aralarında endeks skorları hesaplanıp haritalandırıldı.

Bu haritalarla, riskli, kırılgan bölgeler ile acil müdahale edilmesi gereken bölgelerin tespit edilmesi, salgınla mücadelede kaynakların rasyonel ve optimum bir şekilde kullanılması, karar alıcı kent paydaşlarına acil müdahale bölgeleri konusunda önceliklendirme yapılması ve müdahale politikalarına katkı sunulması amaçlandı.

Proje kapsamında oluşturulan mekânsal yayılma riskine bağlı kırılganlık haritası, sosyo-ekonomik kırılganlık haritası, ulaşıma bağlı kırılganlık haritası ve kentsel yoğunluğa bağlı kırılganlık haritasının sonuçları şöyle:

Kırsal mahallelerde sosyo-ekonomik risk daha yüksek

Sosyo-ekonomik kırılganlık endeksinin oluşturulmasında, Covid-19 salgın sürecinde, salgın riskini ve kırılganlığı etkileyen hanehalkı büyüklüğü, İBB sosyal yardıma başvuran hane sayısı, banka şube sayısı, kiralık konut fiyat düzeyi, gelir düzeyi, üniversite mezun oranı göstergeleri kullanıldı. Sosyo-ekonomik kırılganlık endeksinin sonuçlarına bakıldığında kırsal nitelikli mahalleler olarak tanımlanan bölgelerin, kent merkezindeki mahallelere göre riskinin yüksek olduğu görüldü. Avrupa Yakası’nda Çatalca, Silivri, Arnavutköy; Anadolu Yakası’nda Beykoz, Pendik, Şile ilçelerinde bulunan mahallelerde, sosyo ekonomik riskin yüksek olduğu belirlendi. Kadıköy, Ataşehir, Beşiktaş, Bakırköy ve Şişli ilçelerinde yer alan mahallerde ise sosyo-ekonomik kırılganlık değerleri düşük çıktı. Fatih(Arnavutköy), Yunus Emre(Arnavutköy), Atatürk(Arnavutköy), Pirinççi(Eyüpsultan), Şahintepe(Başakşehir), Oklalı(Çatalca), Yavuz Selim(Arnavutköy), Göçbeyli(Pendik), Yayla(Sultangazi), Hicret(Arnavutköy) mahalleleri ise sosyo-ekonomik riskin en yüksek olduğu mahalleler olarak belirlendi.

Ana ulaşım akslarında, ulaşıma bağlı risk daha fazla

Ulaşıma bağlı kırılganlık endeksinin oluşturulmasında, kırılganlığı ve salgın riskini etkileyen yolculuk sayısı, araçlı yolculuklarda toplu taşıma yolculuklarının payı, durak yolcu yoğunluğu, engelli yolcu sayısı, 65 yaş üstü yolcu sayısı göstergeleri kullanıldı. Ulaşıma bağlı kırılganlık endeksinin sonuçlarına göre, İstanbul’un ana ulaşım akslarında yer alan mahallelerin riskinin yüksek olduğu görüldü. Özellikle Avrupa Otobanı (E-5), Trans Avrupa Kuzey Güney Otoyolu (E-80) ve metro hatlarının geçtiği mahallelerde kırılganlık değerleri yüksek olarak tespit edildi. Avrupa Yakası’nda yer alan mahalleler, Anadolu Yakası’ndakilere göre daha riskli durumda iken, Bakırköy, Bahçelievler, Zeytinburnu, Bayrampaşa ve Şişli ilçelerinde yer alan mahallelerde endeks değerleri daha yüksek bulundu .  Ulaşıma bağlı kırılganlığın en yüksek olduğu mahalleler ise sırasıyla; Mimar Sinan(Üsküdar), Aksaray(Fatih), Esentepe(Şişli), Merkez(Şişli), Caferağa(Kadıköy), Osmaniye(Bakırköy), Acıbadem(Kadıköy), İçerenköy(Ataşehir), Ünalan(Üsküdar), Topçular(Eyüpsultan) oldu.

Açık ve yeşil alan miktarının azlığı, riski artırıyor

Kentsel yoğunluğa bağlı kırılganlık endeksinin oluşturulmasında kentsel nüfus yoğunluğu, AVM sayıları, turistik alan sayısı, kamusal şube sayıları, derslik başına düşen öğrenci sayısı, pazar kurulan gün sayısı, ticari alan göstergeleri kullanıldı. Kentsel yoğunluğa bağlı kırılganlık endeksinin sonuçlarına göre, genel olarak İstanbul’un kent merkezi ve alt merkezlerinde yer alan mahallelerin risk oranları yüksek olarak belirlendi. Nüfusun yoğunlaştığı, kentsel hareketliliğin fazla olduğu veya ticaret akışının bulunduğu Bahçelievler, Bağcılar, Esenler, Güngören, Başakşehir, Zeytinburnu, Gaziosmanpaşa ve Sultangazi ilçelerinde yer alan mahallelerin kırılganlıklarının yüksek olduğu kaydedildi. İstanbul’da hizmet sektörünün ve iş alanlarının yoğunlaştığı Avrupa Yakası’nda, kentsel yoğunluğa bağlı risk Anadolu Yakası’na göre çok daha yüksek oldu. Bu sonucu, Avrupa Yakası’nda yer alan bazı ilçelerde açık ve yeşil alan miktarlarının ilçe nüfusuna ve ilçenin büyüklüğüne göre yetersiz durumda olması, konut ve ticaret alanlarının yoğun durumda olması da etkiledi. Kentsel yoğunluğa bağlı kırılganlığın en yüksek olduğu mahalleler ise sırasıyla; Ziya Gökalp(Başakşehir), Karadeniz(Gaziosmanpaşa), İçerenköy(Ataşehir), Şenlikköy(Bakırköy), Hürriyet(Bahçelievler), Şirinevler(Bahçeliever), Soğanlı(Bahçelievler), İsmetpaşa(Sultangazi), Ahmet Yesevi(Pendik), Cevizli(Maltepe) olarak belirlendi.

Mekânsal yayılma riski en yüksek Zeytinburnu Beştelsiz mahallesinde

Mekânsal yayılma riskine bağlı endeks ile “Hayat Eve Sığar” uygulamasında bulunan mahallelilerin risk seviyeleri haritadaki lejant seviyelerine göre tespit edildi. Mekânsal yayılma riskine bağlı endeks, riskli bölgelerde yaşayan nüfusun yoğunluğunun fazla olacağı öngörülüp bu kişilerin salgını çeşitli bölgelerde yayma hızının yükseklik veya düşüklük seviyelerinin hesaplanmasıyla oluşturuldu. Mekânsal yayılma riskine bağlı endeksin oluşturulmasında 15 alt gösterge kullanıldı. Bu göstergeler, “Hayat Eve Sığar” uygulaması risk yoğunluğu, aile sağlığı merkezi sayısı, AVM sayısı, eczane sayısı, ibadethane sayısı, kamu kurumu sayısı, kafe gibi hizmet alanı sayısı, market sayısı, kütüphane sayısı, park ve yeşil alan sayısı, sağlık kurumu sayısı, turistik alan sayısı, anaokulu ve ilkokul sayısı, toplu taşıma durak sayısı, ticari alan sayısından oluştu. Nüfus hareketliliği ve yoğunluğunun yüksek olduğu mahallelerin kırılganlığının yüksek olduğu görüldü. Avrupa Yakası’ndaki mahallelerin Anadolu Yakası’na göre daha riskli olduğu, sağlık kurum ve kuruluşlarının Avrupa Yakası’nda bulunmasının bu duruma etkisi olduğu belirlendi. Mekânsal yayılma riskine bağlı kırılganlığın en yüksek olduğu mahalleler ise sırasıyla; Beştelsiz (Zeytinburnu), Kemalpaşa (Fatih), Kalenderhane (Fatih), Gökalp (Zeytinburnu), İskenderpaşa (Fatih), İsmetpaşa (Sultangazi), Mesihpaşa (Fatih), Barbaros Hayrettin Paşa (Gaziosmanpaşa), Hürriyet(Bahçelievler), Fevzi Çakmak (Bahçelievler) olarak oldu.

“COVID19 ile Mücadele Kapsamında İstanbul Kırılganlık Haritası” bilgilerine https://kirilganlik.istanbul/ adresinden ulaşabilirsiniz.

Etiketler: /

Ayasofya Camisine 87 yıl sonra ilk mahya asıldı
24 Temmuz 2020 yılında kılınan Cuma namazı ile birlikte 87 yıl sonra ibadete açılan Ayasofya Camisinde ilk Ramazan coşkusu mahyayla...
Gönül Elleri Çarşısı’ndan Van’a Yardım Eli
Tuzla Belediyesi Gönül Elleri Çarşısı, Ramazan ayı ve Koronavirüs salgını nedeniyle alınan tam kapanma kararının ardından Van’ın Çaldıran ilçesinde yaşayan...
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Fuat Oktay’dan İsrail’e tepki
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Fuat Oktay’dan İsrail’e tepki umhurbaşkanı Yardımcısı Fuat Oktay Mescid-i Aksa’da yaşanan olayları değerlendirdi. Oktay, sosyal medya paylaşımında İsrail’in...
Bahçeli’den İsrail’e tepki: Planlı bir barbarlıktır
MHP Genel Başkanı Bahçeli, “Ramazan ayı boyunca Filistinli kardeşlerimizin inanç ve ibadet özgürlüğüne musallat olan, Harem-i Şerif’in statüsünü hedef alan...
Sağlık çalışanlarına 4 ay süreyle ek ödeme
Sağlık çalışanlarına 4 ay süreyle ek ödeme Sağlık Bakanlığına bağlı tesislerdeki personele, 1 Nisan 2021’den geçerli olmak üzere 4 ay...
Ramazan Bayramı’nda köprü ve otoyollar ücretsiz
Ramazan Bayramı tatilinde Karayolları Genel Müdürlüğü sorumluluğundaki köprü ve otoyollardan ücretsiz faydalanılabilecek. Karar, Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. 12 Mayıs...
Uzaktan Eğitime Ara
Öğretmenlerin idari izinli olduğu günler uzaktan eğitime ara MEB’e bağlı tüm resmi ve özel okullar, öğretmenlerin idari izinli sayıldığı 10-11...
KARTAL YENİ MEYDANINA KAVUŞUYOR
Mehmet Ali Büklü Meydan Projesi Son Aşamada Kartal’ı canlandırmaya yönelik faaliyetlerine aralıksız devam eden Kartal Belediyesi, Başkan Gökhan Yüksel’in öncülüğünde...
CAN DOSTALARIMIZ BİZE EMANET                     
Çekmeköy Belediyesi’ne bağlı ekipler ilçede sokak hayvanları için besleme çalışmaları yaptı Çekmeköy Belediyesi yıl içinde sokak hayvanları için yaptığı çalışmaları...
Herkese Pendik Kart
Pendik Kart’la vatandaşlar anlaşmalı noktalarda,belediyeye ait sosyal ve spor tesislerinde indirim ve avantajlar elde ediyor. Pendik Kart’a tüm vatandaşlar başvurabiliyor....
65 Yaş Üstü Büyükler, Kendi Yetiştirdikleri Marulları Sağlık Çalışanlarına Dağıttı
Tuzla Belediyesi Yaşlılar Merkezi’nin bahçesinde sebze ekimi yapan 65 yaş üstü büyükler, Tuzla Devlet Hastanesi’nde Koronavirüs ile en ön safhada...
Aşılamaya bayram düzenlemesi
10-11-12 Mayıs tarihlerinde Aile Sağlığı Merkezleri’nin açık veya kapalı olması aile hekimliklerinin inisiyatifine bırakıldı. Vatandaşlar aşı randevularını hastanelere yönlendirebilecek ya...
Bakan Akar, Letonya Savunma Bakanı ile görüştü
Bakan Akar, Letonya Savunma Bakanı ile görüştü Milli Savunma Bakanı Akar, Letonya Başbakan Yardımcısı ve Savunma Bakanı Artis Pabriks ile...
Cumhurbaşkanı Erdoğan Merkel ile görüştü
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Almanya Başbakanı Merkel ile video konferans yöntemiyle görüştü. Görüşmede iki ülke arasındaki ilişkiler ve bölgesel konular ele alındı....
Emeklilerin bayram ikramiyeleri ödeniyor
Emeklilerin bayram ikramiyelerinin ödemesi bugün başladı. SSK emeklilerinin bugün, Bağ-Kur ve Emekli Sandığı emeklilerinin ise 7 Mayıs’ta bayram ikramiyeleri hesaplara...
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.